راه اندازي ايستگاه دائمي بومي GPS در دانشگاه صنعتي خواجه نصيرالدين طوسي

06 07 2015 00:00
کد خبر : 647487
تعداد بازدید : 3792

رييس آزمايشگاه تعيين موقعيت (GPS) دانشكده مهندسي نقشه برداري دانشگاه صنعتي خواجه نصيرالدين طوسي از راه اندازي ايستگاه دائمي GPS با گيرنده ساخت داخل در اين دانشكده خبر داد.


رييس آزمايشگاه تعيين موقعيت (GPS) دانشكده مهندسي نقشه برداري دانشگاه صنعتي خواجه نصيرالدين طوسي از راه اندازي ايستگاه دائمي GPS با گيرنده ساخت داخل در اين دانشكده خبر داد.

به گزارش روابط عمومي، دكتر مسعود مشهدي حسينعلي در گفت و گو با ايرنا به تشريح ويژگي و كاربردهاي ايستگاه هاي دائمي  GPS از جمله ايستگاه GPS راه اندازي شده در دانشگاه صنعتي خواجه نصير پرداخت و اظهار داشت: اين ايستگاه به طور كلي در دو حوزه تعيين موقعيت و ناوبري و مطالعات محيطي مانند مطالعه تغيير شكل پوسته زمين ناشي از عوامل طبيعي نظير زمين لرزه و غير طبيعي نظير بارگذاري ناشي از ساخت سازه ها و يا حفر تونل، مطالعات هواشناسي در جو پايين (لايه تروپوسفر) و جو بالا (لايه يونوسفر) كاربرد دارد.

وي افزود: با استفاده از داده هاي اين ايستگاه ها مي توان ميزان بخار آب موجود در تروپوسفر را تعيين كرد كه اين ويژگي، اطلاعات ارزشمندي را در حوزه خشكسالي و مديريت بحران در دوره هاي كم آبي در اختيار مسوولان و تصميم سازان كشور قرار مي دهد.

عضو هيات علمي دانشگاه صنعتي خواجه نصير، بررسي لحظه به لحظه حركات پوسته زمين و مطالعات زمين لرزه اي را از ديگر كاربردهاي ايستگاه هاي دائمي GPS برشمرد و گفت: در شهري مانند تهران كه بر روي گسل هاي متعددي قرار گرفته كه در شرايط قفل شدگي يا لرزش هاي خفيف هستند دريافت اطلاعات زمين لرزه اي از اهميت بسيار زيادي برخوردار است.

وي تصريح كرد: ايستگاه هاي GPS با اندازه گيري لحظه به لحظه حركات پوسته زمين، كوچك ترين حركات پوسته را ثبت كرده و امروزه از آنها به عنوان ابزاري براي ثبت زمين لرزه استفاده مي شود.

به گفته مشهدي حسينعلي، دانشكده مهندسي نقشه برداري دانشگاه خواجه نصير با همكاري سازمان جغرافيايي نيروهاي مسلح، سامانه اي را به منظور دريافت و پردازش اتوماتيك داده هاي ايستگاه هاي GPS با هدف ثبت حركات لحظه به لحظه پوسته زمين و همچنين نمايش اين اطلاعات به صورت آنلاين و تحت وب توليد كرده است.

وي با بيان اينكه امروزه در كشورهاي لرزه خيز استفاده از چنين ايستگاه هايي براي پايش حركات پوسته زمين بسيار متداول است، خاطرنشان كرد: به عنوان مثال كشور ژاپن از حدود هزار ايستگاه GPS براي اين منظور استفاده مي كند و در كشور ما نيز 107 ايستگاه توسط سازمان نقشه برداري، شش ايستگاه توسط شهرداري تهران و اخيرا همين ايستگاه جديد در دانشگاه صنعتي خواجه نصير به منظور انجام مطالعات مشابه راه اندازي شده و مورد استفاده قرار گرفته اند.

مشهدي حسينعلي يادآور شد: داده هاي اين ايستگاه مي تواند پاسخگوي بخشي از نيازهاي دانشجويان و متخصصان علوم زميني باشد كه در حوزه هاي مطالعات تغيير شكل و هواشناسي فعاليت دارند.

عضو هيات علمي دانشگاه خواجه نصير در توضيح تفاوت هاي ايستگاه دائمي GPS ايجاد شده در اين دانشگاه با ديگر ايستگاه هاي موجود گفت: مهم ترين تفاوت اين ايستگاه اين است كه گيرنده آن در يك شركت دانش بنيان داخلي ساخته شده و كيفيت آن در دانشگاه خواجه نصير آزمايش شده و قابل رقابت بودن آن با نمونه هاي مشابه خارجي به تاييد رسيده است.

وي تصريح كرد: اين گيرنده و نمونه هاي مشابه، قابليت پايش حركات پوسته زمين و پايش جو از نظر ميزان رطوبت موجود را به صورت همزمان دارد و كمك مهمي به مديريت بحران كشور در مواقع اضطراري خواهد كرد.

مشهدي حسينعلي با بيان اينكه ايستگاه هاي دائمي GPS علاوه بر جو پايين، امكان پايش جو بالا را نيز فراهم مي كنند، توضيح داد: جو بالا به لايه اي از جو كه در ارتفاع بالاي هزار كيلومتري از سطح زمين قرار دارد اطلاق مي شود كه در اجراي ماموريت هاي فضايي نظير توسعه سيستم هاي تعيين موقعيت و ناوبري بومي، ماهواره هاي مربوطه در اين لايه از جو قرار مي گيرند بنابراين آگاهي از چگونگي توزيع الكترون هاي آزاد در اين لايه از جو از اهميت ويژه اي در پروژه هاي فضايي برخوردار است.

رييس آزمايشگاه GPS دانشكده نقشه برداري دانشگاه خواجه نصير درباره كاركرد اين ايستگاه در حوزه زمين لرزه اي نيز گفت: زمين لرزه هاي بزرگ با تغييراتي در چگالي الكتروني در لايه يونوسفر همراهند و محققان تلاش مي كنند با مطالعه اين تغييرات و زمين لرزه هاي بزرگ به ابزاري براي تخمين زمان وقوع تقريبي و يا احتمال وقوع زمين لرزه هاي بزرگ دست يابند به اين ترتيب با استفاده از ايستگاه هاي دائمي GPS مي توان ضمن پايش چنين تغييراتي به بررسي زمين لرزه هاي القايي پرداخت.

به گفه وي نمونه چنين زمين لرزه هايي كه توسط تكنولوژي 'هارپ' توسعه يافته است در ايالات متحده آمريكا ايجاد مي شوند.

مشهدي حسينعلي، ارائه خدمات ناوبري را از ديگر كاربردهاي اين ايستگاه GPS برشمرد و گفت: از اين ويژگي ايستگاه هاي دائمي GPS مي توان براي بهبود عملكرد سيستم حمل و نقل درون شهري و برون شهري استفاده كرد.

عضو هيات علمي دانشگاه خواجه نصير با بيان اينكه ايستگاه دائمي GPS اين دانشگاه قابل رقابت با گيرنده هاي به روز و پيشرفته دنيا است، يادآور شد: گيرنده اين ايستگاه از قابليت دريافت سيگنال هاي تمام سيستم هاي تعيين موقعيت و ناوبري موجود در دنيا شامل GLONASS روسيه، GPS آمريكا، GALILEO اروپا (در حال توسعه) و Beidou چين (در حال توسعه و بهره برداري) برخوردار است.